Korona vir\u00fcs\u00fc yakla\u015f\u0131k bir ay \u00f6nce T\u00fcrkiye\u2019ye geldi ve b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada oldu\u011fu gibi g\u00fcndelik ya\u015fam\u0131 b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle sekteye u\u011fratt\u0131. Bir\u00e7o\u011fumuz Mart ay\u0131n\u0131n ikinci haftas\u0131ndan beridir giderek daha fazla artan oranlarda evlerimize \u00e7ekilmeye ba\u015flad\u0131k. Sosyal izolasyon normal \u015fartlar alt\u0131nda bireyin kendini di\u011ferlerinden ayr\u0131 ve farkl\u0131 hissetmesi ve kalabal\u0131klardan ka\u00e7mas\u0131 \u015feklinde patolojik bir psikolojik durum olarak tan\u0131mlan\u0131rken \u015fimdilerde hepimiz sosyal izolasyonu norm edinmeye ba\u015flad\u0131k.<\/p>\n
Ancak geleneksel psikoloji kuramlar\u0131 bize insan sosyal bir varl\u0131kt\u0131r ve dolay\u0131s\u0131yla insanlarla y\u00fcz y\u00fcze ili\u015fki kurma ihtiyac\u0131 i\u00e7indedir, der. Oysa \u015fimdi y\u00fcz y\u00fcze ili\u015fki sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 korumak i\u00e7in ka\u00e7\u0131nmam\u0131z gereken ilk \u015feylerden birisi haline geldi. Evlerimize, g\u00fcvenli kozalar\u0131m\u0131za s\u0131\u011f\u0131n\u0131p, ya\u015fam\u0131m\u0131z\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde evden d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kmadan s\u00fcrd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir d\u00f6nemdeyiz. Eve kapanmak vir\u00fcsle m\u00fccadele i\u00e7in en etkin y\u00f6ntemlerden birisi, ama bunun yan\u0131 s\u0131ra beraberinde getirdi\u011fi bir\u00e7ok psikolojik sorun da var. En \u00e7ok dillendirilen sorunlardan birisi evde kal\u0131p ne yapamayaca\u011f\u0131n\u0131 bilmeyen, can\u0131 s\u0131k\u0131lan, patlayacakm\u0131\u015f gibi olan insanlar\u0131n durumu. Bir di\u011feri, g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131n normal ritmi i\u00e7inde evdeki herkes kendi i\u015fini yaparken ve g\u00fcn\u00fcn belli bir zaman\u0131n\u0131 ev d\u0131\u015f\u0131nda ge\u00e7irirken \u015fimdi \u00e7ocuklar\u0131n okula gitmemesi, zorunlu \u00e7al\u0131\u015fmak zorunda olmayan aile \u00fcyelerinin evde s\u00fcrekli olarak kalmas\u0131 durumunda ortaya \u00e7\u0131kan ileti\u015fim \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131. Tabii bir de b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n \u00fcst\u00fcnde, gelece\u011fin son derece belirsiz olmas\u0131 ve daha da k\u00f6t\u00fcs\u00fc pek umutlu g\u00f6r\u00fcnmemesi ve bu belirsizli\u011fin yaratt\u0131\u011f\u0131 k\u00f6t\u00fcmserli\u011fin b\u00fct\u00fcn g\u00fcn evde izlenen televizyon programlar\u0131nda s\u00fcrekli verilen \u00f6l\u00fcm say\u0131lar\u0131yla peki\u015fmesi ve depresyon e\u011filiminin artmas\u0131.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn bu olumsuzluklar\u0131na ra\u011fmen acaba bu durumu bir ba\u015fka pencereden de de\u011ferlendirmek m\u00fcmk\u00fcn m\u00fcd\u00fcr, diye sormadan edemiyor insan. Yerli veya yabanc\u0131 bir\u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, yazar Korona vir\u00fcs\u00fcn\u00fcn yaratt\u0131\u011f\u0131 bu d\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki krizin mutlaka sosyal, ekonomik ve politik sonu\u00e7lar\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 ve d\u00fcnyan\u0131n asla bir daha ayn\u0131 d\u00fcnya olmayaca\u011f\u0131n\u0131 yaz\u0131p duruyor. Soruna bu a\u00e7\u0131dan bakar ve i\u00e7inde bulundu\u011fumuz durumu de\u011fi\u015fim ve d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm i\u00e7in bir f\u0131rsat olarak de\u011ferlendirebilirsek belki de yukar\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fcn i\u00e7inde sakl\u0131 oldu\u011funu ke\u015ffedebiliriz.<\/p>\n
Ba\u015f\u0131m\u0131za k\u00f6t\u00fc bir \u015fey geldi\u011finde veya \u015fimdi oldu\u011fu gibi yapmak istedi\u011fimiz veya s\u00fcrd\u00fcrmek istedi\u011fimiz \u015feyleri yapmam\u0131z engellendi\u011finde ilk tepkimiz bu duruma ba\u015fkald\u0131rmak, de\u011fi\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015fmak ve e\u011fer de\u011fi\u015ftiremiyorsak derin bir \u00fcz\u00fcnt\u00fcye kap\u0131lmakt\u0131r. Ama her sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7inde sakl\u0131d\u0131r d\u00fcsturundan hareket edersek o zaman de\u011fi\u015ftiremeyece\u011fimiz durumlar\u0131 nas\u0131l avantaja \u00e7eviririz diye yap\u0131c\u0131 bir strateji \u00fcretmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. <\/strong><\/p>\n \u201cCan s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 yapacak bir \u015fey olmamas\u0131ndan de\u011fil u\u011frunda ya\u015fan\u0131lacak bir \u015fey olmamas\u0131n\u0131n sonucudur\u201d diyen Pat Mesiti<\/strong>\u2019ye kulak verecek olursak i\u00e7inde bulundu\u011fumuz bu tecrit durumunu asl\u0131nda hayat\u0131m\u0131zdaki \u00f6ncelikleri belirlemek, kendimizin fark\u0131na varmak, kendimizi ke\u015ffetmek i\u00e7in bize verilmi\u015f bir f\u0131rsat olarak de\u011ferlendirebiliriz. Salg\u0131n \u00f6ncesi g\u00fcnl\u00fck rutinlerimiz i\u00e7inde evden i\u015fe, i\u015ften eve veya okula ya da di\u011fer aktivitelere yeti\u015fmek hayhuyu i\u00e7inde bir an bile durup d\u00fc\u015f\u00fcnmek, kendimiz, sevdiklerimiz, \u00f6nceliklerimiz \u00fczerine kafa yormaya hi\u00e7 f\u0131rsat\u0131m\u0131z olmuyor. Birbirimizin ve \u00f6ncelikle kendimizin fark\u0131na bile varmadan ya\u015fay\u0131p gidiyoruz, hatta b\u00f6ylesi bir fark\u0131ndal\u0131\u011fa sahip olmam\u0131z gerekti\u011fi hakk\u0131nda en ufak bir endi\u015femiz bile yok. Lars Svendsen\u2019in dedi\u011fi gibi \u201cs\u0131k\u0131nt\u0131 bizi ilgilendirmeyen her \u015feye yap\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131z bo\u015f bir etikettir\u201d. Dolay\u0131s\u0131yla bu tecrit g\u00fcnleri kendimizi ke\u015ffetmemiz ve hayat\u0131m\u0131za \u00e7eki d\u00fczen vermemiz i\u00e7in belki de bize alt\u0131n tepside sunulmu\u015f bir hediyedir. \u00dcstelik tam da spordan m\u00fczi\u011fe, tiyatrodan baleye, m\u00fczelerden sinemaya kadar yerli ve yabanc\u0131 bir\u00e7ok sitenin \u00fccretsiz olarak hizmetimize sunuldu\u011fu bu g\u00fcnlerde eksik kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissetti\u011fimiz baz\u0131 y\u00f6nlerimizi geli\u015ftirmeye harcayabiliriz enerjimizi ve s\u0131k\u0131nt\u0131m\u0131z\u0131.<\/p>\n B\u00fct\u00fcn aile bireylerinin birdenbire bir araya gelmesi, \u00e7ocuklar\u0131n okulda g\u00f6rd\u00fckleri dersleri evden takip etmeye ba\u015flamalar\u0131 evdeki al\u0131\u015f\u0131ld\u0131k rutinlerin de\u011fi\u015fmesini ve yeni bir tak\u0131m uyarlamalar\u0131n yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirecektir. Bildi\u011fimiz gibi al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z rutinlerin de\u011fi\u015fmesi ve yeni durumlara uyum sa\u011flamak kolay de\u011fildir ve ba\u015flang\u0131\u00e7ta bir tak\u0131m s\u0131k\u0131nt\u0131lar ya\u015fanmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Bu uyum s\u00fcrecini kolayla\u015ft\u0131racak bir tutum evde herkesin yapmak zorunda olduklar\u0131 aktiviteleri d\u00fczg\u00fcn ve birbirini engellemeyecek \u015fekilde d\u00fczenlemek olabilir, yani \u00e7ocuklar televizyondan ders yaparken anne veya baba, her ikisi de evdeyse onlar da o s\u0131rada bir ba\u015fka odada kendi evden \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilirler.<\/p>\n Anne babalar ve \u00e7ocuklar aras\u0131nda normal ko\u015fullarda oldu\u011fundan daha fazla \u00e7at\u0131\u015fma ya\u015fanmas\u0131 da bu zorunlu evde kalman\u0131n olas\u0131 sonu\u00e7lar\u0131ndan birisi olarak kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kabilir. Burada \u00f6nemli olan anne baban\u0131n \u00f6\u011fretmen olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlamas\u0131 ve \u00e7ocuklarla ili\u015fkilerinde rol \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131na d\u00fc\u015fmemeye gayret etmeleridir.<\/p>\n Korona salg\u0131n\u0131 d\u00fcnyan\u0131n her b\u00f6lgesinde herkesi etkiliyor. Dolay\u0131s\u0131yla \u015fu an i\u00e7in ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir \u015fekilde hayatlar\u0131m\u0131za girmi\u015f durumda. Ama g\u00fcn\u00fcn her saati televizyon veya di\u011fer sosyal medya ara\u00e7lar\u0131 \u00fczerinden gelen felaket senaryolar\u0131n\u0131 dinlemek ve \u00f6l\u00fcm istatistikleri \u00fczerinde yo\u011funla\u015fmak ancak krizle ba\u015f etme g\u00fcc\u00fcm\u00fcz\u00fc azalt\u0131r ve bizi hastal\u0131\u011fa ve depresyona daha a\u00e7\u0131k hale getirir. E\u011fer haberleri dikkatle dinlersek \u00f6lenlerden daha fazla say\u0131da insan\u0131n iyile\u015fti\u011fini ve son derece temel, basit temizlik \u00f6nlemleriyle vir\u00fcs\u00fcn kendimize bula\u015fmas\u0131n\u0131 \u00f6nleyebilece\u011fimizi de biliyoruz.<\/p>\n Dolay\u0131s\u0131yla korona vir\u00fcs\u00fcne kar\u015f\u0131 nas\u0131l bir tutum tak\u0131naca\u011f\u0131m\u0131z bu krizle etkili bir \u015fekilde ba\u015f edip edemeyece\u011fimizi belirleyecektir. \u201cEyvah mahvolduk\u201d t\u00fcr\u00fcnden felaket senaryolar\u0131n\u0131 m\u0131 yoksa \u201cne yapabilirim de korunurum\u201d t\u00fcr\u00fcnden \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretici d\u00fc\u015f\u00fcnceleri mi besleyece\u011fiz? Son s\u00f6z\u00fc Stoac\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr Epiktetos\u2019a b\u0131rakal\u0131m: \u201cIzd\u0131rap ya\u015famdaki olaylardan de\u011fil, onlar\u0131 de\u011ferlendirme bi\u00e7imimizden ortaya \u00e7\u0131kar\u201d.<\/em><\/p>\n 07.04.2020<\/p>\n Prof. Dr. Kamuran Elbeyo\u011flu<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Korona vir\u00fcs\u00fc yakla\u015f\u0131k bir ay \u00f6nce T\u00fcrkiye\u2019ye geldi ve b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada oldu\u011fu gibi g\u00fcndelik ya\u015fam\u0131 b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle sekteye u\u011fratt\u0131. Bir\u00e7o\u011fumuz Mart ay\u0131n\u0131n ikinci haftas\u0131ndan<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6414,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[10,937,998],"class_list":["post-6413","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","tag-izmir","tag-koronavirus","tag-ruh-sagligi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6413","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6413"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6413\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6416,"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6413\/revisions\/6416"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6414"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6413"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6413"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arsiv.sozbizde.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6413"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}